Οι σύγχρονες κοινωνικοοικονομικές αλλαγές καθιστούν το στεγαστικό ζήτημα πιο επίκαιρο από ποτέ.
Οι πολίτες χωρίς δυνατότητα απόκτησης και συντήρησης κατοικίας έχουν υπερ-πολλαπλασιαστεί.
Η πορεία των τιμών στα ενοίκια, αλλά και για την αγορά κατοικίας στην Ελλάδα, είναι αντιστρόφως ανάλογη με εκείνη των μισθών.
Οι τιμές έχουν «πετάξει» στα ουράνια, ενώ οι μισθοί παραμένουν καθηλωμένοι στο έδαφος.
Η στέγαση είναι δικαίωμα, επικυρώνεται στις διεθνείς συμβάσεις, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στα συντάγματα των χωρών, αλλά στην πράξη παραβιάζεται.
Δικαίωμα που σηματοδοτεί κάτι πολύ περισσότερο από ένα κεραμίδι πάνω από το κεφάλι: είναι θεμέλιο της οικονομίας και της κοινωνίας, είναι κοινό αγαθό που πρέπει να προασπίζεται με κάθε κόστος.
Στη χώρα μας, οι νέοι άνθρωποι καταφέρνουν, κατά μέσο όρο, να φύγουν από τα σπίτια που μεγάλωσαν για να ζήσουν μόνοι τους στα 31 και αργότερα, όταν στην υπόλοιπη Ευρώπη το κάνουν στα 26.
Σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο αριθμός των αστέγων έχει αυξηθεί την τελευταία δεκαετία λόγω της αύξησης του κόστους στέγασης και του κόστους ζωής εν γένει.
Η στέγαση θεωρείται οικονομικά προσιτή εάν ο εναπομένων προϋπολογισμός του ενοικίου επαρκεί τουλάχιστον για την κάλυψη άλλων βασικών δαπανών.
Ενώ το όριο αυτό καθορίζεται επί του παρόντος στο 40%, πάνω από το ¼ των ενοικιαστών στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε μη επιδοτούμενες κατοικίες δαπανούν υψηλότερο ποσοστό του εισοδήματός τους σε ενοίκια, με το μέσο κόστος να αυξάνεται συνεχώς.
Ταυτόχρονα, η ραγδαία αύξηση της βραχυπρόθεσμης ενοικίασης έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της διαθεσιμότητας οικιών για μόνιμη στέγαση και την αύξηση των τιμών, γεγονός που μπορεί να δυσχεράνει σημαντικά τη διαβίωση σε αστικά και τουριστικά κέντρα.
Σε κυνήγι θησαυρού έχει μετατραπεί η μίσθωση ενός οικονομικά προσιτού σπιτιού παρά το γεγονός ότι τα ενοίκια των κατοικιών στην Ελλάδα δεν έχουν ακόμη επανέλθει σε προ κρίσης επίπεδα, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη μείωση στην Ευρωπαϊκή Ένωση συγκριτικά με το 2010 (-24% με βάση τη Eurostat).
Σύμφωνα με περσινή έρευνα του Eurofound, η ανεπαρκής στέγαση κοστίζει στις οικονομίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης 195 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν στην Ευρώπη και δυσκολεύονται να καλύψουν το κόστος της στέγασης , ή δαπανούν δυσανάλογα ποσά για το σπίτι τους σε σχέση με το εισόδημά τους, παρουσιάζει αύξηση.
Ειδικότερα, οι μονογονεϊκές οικογένειες, οι πολύτεκνες οικογένειες και οι νέοι που εισέρχονται στην αγορά εργασίας ανακαλύπτουν ότι το εισόδημά τους είναι ανεπαρκές για την κάλυψη του κόστους ενός ενοικίου, αλλά ταυτόχρονα είναι αρκετά υψηλό για να μην θεωρούνται δικαιούχοι επιδοτούμενης στέγασης.
Η Κυβέρνηση υποχρεούται να διατηρεί την κοινωνική ειρήνη, γιατί το δικαίωμα στη στέγαση είναι καθολικό, προστατεύεται από το ευρωπαϊκό και διεθνές δίκαιο, γιατί είναι θεμελιώδες συνταγματικό και κοινωνικό δικαίωμα των Ελλήνων πολιτών.
Στη δύσκολη αυτή εξίσωση έρχεται να προστεθεί και το ενεργειακό κόστος, εκτοξεύοντας σε ύψη δυσθεώρητα το συνολικό κόστος στέγασης, με τη στεγαστική επισφάλεια να είναι όμως σημαντικά μεγαλύτερη για όσους νοικιάζουν.
Είναι χαρακτηριστικό ότι για το σύνολο των κατοίκων της χώρας το ποσοστό όσων επιβαρύνονται υπερβολικά από το κόστος στέγασης ήταν 28,8% το 2021 σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, ενώ για τους ενοικιαστές σκαρφαλώνει στο τρομακτικό 74,6%!
Την ίδια ώρα ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται σε μόλις 21,2%.
Η Αθήνα, η οποία πρωταγωνιστεί στις αυξήσεις των ζητούμενων τιμών ενοικίασης και πώλησης κατοικιών, έχει γίνει σταδιακά απλησίαστη, λόγω των χαμηλών εισοδημάτων των Ελλήνων.
Το 2019, νέα έρευνα της Eurostat καταγράφει ότι το 62,1% των ενοικιαστών στη χώρα μας (πρωταθλήτρια η Ελλάδα στο κόστος στέγασης στην Ε.Ε) δαπανούσαν άνω του 50% του εισοδήματος τους για το κόστος στέγασης.
Το αντίστοιχο ποσοστό ενοικιαστών στη Ρουμανία ήταν 29,4%,στην Ισπανία 26,2%,στη Βουλγαρία 24,2%, στη Πορτογαλία 14,5%, στην Γερμανία 10%, στη Γαλλία 8,6% και στη Κύπρο μόλις 4,4%.
Σήμερα, μετά την ραγδαία αύξηση των ενοικίων, την εκτίναξη του πληθωρισμού και την ενεργειακή κρίση, το κόστος στέγασης έχει αυξηθεί ραγδαία.
Εμείς στην ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ το λέμε για ακόμη μία φορά:
Η διασφάλιση της υγείας, την παιδείας, την ασφάλειας, της αξιοπρεπούς στέγασης, είναι σαφής υποχρέωση του κράτους και όροι επιβίωσης για την κοινωνία, την Πατρίδα και τη δημοκρατία.
